सलमान खान: जीवनचरित्र

सलमान खान: जीवनचरित्र

प्रारंभिक जीवन आणि पार्श्वभूमी

सलमान खान, ज्यांचे पूर्ण नाव अब्दुल रशीद सलीम सलमान खान आहे, यांचा जन्म २७ डिसेंबर १९६५ रोजी मध्य प्रदेशातील इंदूर शहरात झाला. त्यांचे वडील सलीम खान हे प्रसिद्ध पटकथा लेखक आहेत आणि त्यांची आई सुशीला चरक (सलमा खान) आहेत. सलमानचे वडील मूळचे अफगाणिस्तानी पठाण आहेत, तर आई महाराष्ट्रीयन आहेत. त्यांचे आजोबा इंदूरमध्ये पोलीस उपमहानिरीक्षक होते. सलमानला दोन भाऊ आहेत - अरबाज खान आणि सोहेल खान, जे चित्रपट अभिनेता आणि निर्माता आहेत. तसेच, त्याला दोन बहिणी आहेत - अलविरा खान-अग्निहोत्री आणि अर्पिता खान.

सलमानचे शालेय शिक्षण ग्वाल्हेरमधील सिंधिया स्कूल आणि मुंबईतील सेंट स्टॅनिसलॉस हायस्कूलमध्ये झाले. लहानपणापासूनच त्याला खेळाची आवड होती आणि तो एक चांगला जलतरणपटू होता. त्याचे सुरुवातीचे जीवन सामान्य मुलांसारखेच होते, परंतु त्याचे वडील चित्रपटसृष्टीतील मोठे नाव असल्यामुळे त्याचे मनोरंजन क्षेत्राशी संबंध आले.

व्यावसायिक प्रवास आणि संघर्ष

सलमानने आपल्या करिअरची सुरुवात 1988 मध्ये ‘बीवी हो तो ऐसी’ या चित्रपटातून केली, ज्यात त्याने सहाय्यक भूमिका साकारली होती. 1989 मध्ये सूरज बडजात्या यांच्या ‘मैंने प्यार किया’ या चित्रपटातून त्याला मुख्य अभिनेता म्हणून पहिली संधी मिळाली. हा चित्रपट बॉक्स ऑफिसवर प्रचंड यशस्वी ठरला आणि सलमान रातोरात स्टार बनला. या चित्रपटातील त्याच्या अभिनयासाठी त्याला फिल्मफेअरचा सर्वोत्कृष्ट पदार्पण अभिनेत्याचा पुरस्कार मिळाला.

‘मैंने प्यार किया’ नंतर, सलमानने अनेक चित्रपटांमध्ये काम केले, परंतु त्याला काही चित्रपटांमध्ये अपयश आले. 1990 च्या दशकात ‘साजन’ (1991), ‘हम आपके हैं कौन…!’ (1994), ‘करण अर्जुन’ (1995) आणि ‘खामोशी: द म्युझिकल’ (1996) यांसारख्या चित्रपटांमुळे त्याला प्रचंड लोकप्रियता मिळाली. या चित्रपटांनी त्याला सुपरस्टार बनवले आणि तो हिंदी चित्रपटसृष्टीतील सर्वाधिक मागणी असलेला अभिनेता बनला.

उच्च करियर आणि सुपरस्टारडम

सलमान खान त्याच्या खास शैलीसाठी ओळखला जातो. त्याचे कपडे, बोलण्याची पद्धत आणि डान्स मूव्ह्स त्याचे चाहते फॉलो करतात. ‘ओ ओ जाने जाना’ गाण्यातील त्याची सिग्नेचर डान्स स्टेप आजही लोकप्रिय आहे. त्याने अनेक चित्रपटांमध्ये शर्टलेस सीन्स केले आहेत, ज्यामुळे तो तरुणांमध्ये अधिक लोकप्रिय झाला.

सलमानचे काही गाजलेले संवाद:

• “मुझ पर एक एहसान करना, कि मुझ पर कोई एहसान ना करना।” - वॉन्टेड
• “एक बार जो मैंने कमिटमेंट कर दी, तो मैं अपने आप की भी नहीं सुनता।” - वॉन्टेड
• “हम साथ साथ हैं।” - हम साथ साथ हैं

2000 च्या दशकात ‘तेरे नाम’ (2003), ‘गर्व’ (2004), ‘मुझसे शादी करोगी’ (2004), ‘नो एंट्री’ (2005) आणि ‘पार्टनर’ (2007) यांसारख्या चित्रपटांनी बॉक्स ऑफिसवर चांगली कमाई केली. ‘वॉन्टेड’ (2009) या चित्रपटातून त्याने ॲक्शन हिरो म्हणून एक नवीन ओळख निर्माण केली. त्यानंतर ‘दबंग’ (2010), ‘बॉडीगार्ड’ (2011), ‘एक था टायगर’ (2012), ‘किक’ (2014), ‘बजरंगी भाईजान’ (2015), ‘सुलतान’ (2016) आणि ‘टायगर जिंदा है’ (2017) यांसारख्या चित्रपटांनी त्याला सुपरस्टार म्हणून स्थापित केले.

वैयक्तिक जीवन

सलमान खानचे वैयक्तिक आयुष्य नेहमीच चर्चेत राहिले आहे. त्याचे अनेक अभिनेत्रींसोबत प्रेमसंबंध होते, परंतु त्याचे लग्न झालेले नाही. संगीता बिजलानी, सोमी अली, ऐश्वर्या राय आणि कतरिना कैफ यांच्यासोबत त्याचे संबंध खूप गाजले. सलमान खानला मुले नाहीत, परंतु तो अनेक सामाजिक कार्यांमध्ये सक्रिय असतो आणि त्याने अनेक मुलांना दत्तक घेतले आहे.

सलमान खानला चित्रकला आणि शिल्पकलेची आवड आहे. तो अनेकदा आपल्या चित्रपटांमधील दृश्यांची चित्रे काढतो. त्याला फिटनेसची खूप आवड आहे आणि तो नियमित व्यायाम करतो. त्याचे Being Human नावाचे एक चॅरिटेबल फाऊंडेशन आहे, जे शिक्षण आणि आरोग्य क्षेत्रात काम करते.

तपशीलवार चित्रपट कारकीर्द

मैंने प्यार किया (1989): हा चित्रपट सलमानच्या करिअरमधील टर्निंग पॉइंट ठरला. या चित्रपटातील प्रेम आणि त्याग यावर आधारित कथानकाने दर्शकांची मने जिंकली.

हम आपके हैं कौन…! (1994): हा चित्रपट भारतीय संस्कृती आणि परंपरांचे दर्शन घडवतो. या चित्रपटातील गाणी आणि कौटुंबिक वातावरण लोकांना खूप आवडले.

करण अर्जुन (1995): पुनर्जन्मावर आधारित असलेल्या या चित्रपटात सलमान आणि शाहरुख खान यांच्यातील केमिस्ट्री खूप प्रभावी होती.

तेरे नाम (2003): या चित्रपटातील राधेच्या भूमिकेने सलमानला एक वेगळी ओळख दिली. चित्रपटातील त्याचे त्याग आणि प्रेम पाहून चाहते भावूक झाले.

बजरंगी भाईजान (2015): एका पाकिस्तानी मुलीला तिच्या घरी सुखरूप पोहोचवण्याची कथा या चित्रपटात आहे. सलमानने यात अप्रतिम अभिनय केला आहे, ज्यामुळे हा चित्रपट खूप गाजला.

सुलतान (2016): एका पहिलवानाच्या जीवनावर आधारित असलेल्या या चित्रपटात सलमानने शारीरिक आणि मानसिकदृष्ट्या खूप मेहनत घेतली होती. त्याचा अभिनय खूप प्रभावी होता.

पुरस्कार आणि सन्मान

सलमान खानला अनेक पुरस्कार आणि सन्मान मिळाले आहेत:

• फिल्मफेअर सर्वोत्कृष्ट पदार्पण अभिनेता पुरस्कार: मैंने प्यार किया (1990)
• फिल्मफेअर सर्वोत्कृष्ट सहाय्यक अभिनेता पुरस्कार: कुछ कुछ होता है (1999)
• राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार (निर्माता म्हणून): चिल्लर पार्टी (2011)
• स्टारडस्ट पुरस्कार: अनेक चित्रपटांसाठी
• झी सिने पुरस्कार: अनेक चित्रपटांसाठी

वारसा आणि प्रभाव

सलमान खानने भारतीय चित्रपटसृष्टीवर खूप मोठा प्रभाव टाकला आहे. त्याने अनेक नवीन कलाकारांना संधी दिली आणि त्यांना मार्गदर्शन केले. त्याचे Being Human फाऊंडेशन सामाजिक कार्यात सक्रिय आहे आणि त्याने अनेक गरजूंना मदत केली आहे. सलमान खान एक स्टाइल आयकॉन आहे आणि त्याचे चाहते त्याला खूप मानतात.

Berminat Trivia आणि अज्ञात तथ्ये

• सलमान खानला साबण आणि परफ्यूमचा संग्रह करायला आवडतो.
• तो एक उत्तम चित्रकार आहे आणि त्याने अनेक चित्रे बनवली आहेत.
• सलमान खानने अनेक चित्रपटांमध्ये स्वतःची गाणी गायली आहेत.
• तो अनेकदा आपल्या चित्रपटांमधील स्टंट स्वतःच करतो.
• सलमान खानला प्राणी खूप आवडतात आणि त्याच्याकडे अनेक पाळीव प्राणी आहेत.

अंत्यसंस्कार / मृत्यू तपशील (जर व्यक्ती मरण पावला असेल तर)

सलमान खान अजून जिवंत आहेत आणि चित्रपटसृष्टीत सक्रिय आहेत.